"Τώρα που τα χωριά μας σβήνουν, ας πούμε τις σκληρές αλήθειες…"
Υπάρχουν στιγμές που πρέπει να αφήσουμε στην άκρη τις ευγένειες και να μιλήσουμε ανοιχτά.
Γιατί αν πραγματικά αγαπάμε τα χωριά μας, δεν αρκεί να τα θυμόμαστε μόνο το καλοκαίρι.
Και πρέπει να πούμε μια αλήθεια που ίσως ενοχλεί:
Οι πολιτιστικοί σύλλογοι δεν είναι επιτροπές πανηγυριών.
Ένα πανηγύρι μπορεί να γεμίσει μια πλατεία για λίγες ώρες. Μπορεί να φέρει κόσμο, μουσική, χαμόγελα και όμορφες αναμνήσεις.
Όμως όταν σβήσουν τα φώτα, όταν μαζευτούν τα τραπέζια και φύγει η ορχήστρα, τι μένει;
Εκεί ακριβώς αρχίζει ο πραγματικός ρόλος ενός πολιτιστικού συλλόγου.
Πολιτισμός δεν είναι μόνο τα τραπέζια, τα σουβλάκια, η μουσική και ο χορός.
Αυτά είναι η γιορτή.
Πολιτισμός είναι ό,τι μένει μετά τη γιορτή.
Είναι ο δρόμος και το μονοπάτι που καθαρίστηκαν για να μπορούν να τα περπατήσουν και οι επόμενες γενιές.
Είναι η παλιά πέτρινη βρύση που δεν αφέθηκε να χαθεί.
Είναι η εκκλησία, το σχολείο, η πλατεία, το γεφύρι και κάθε μικρό κομμάτι της ιστορίας μας που προστατεύεται.
Είναι οι ιστορίες των παππούδων και των γιαγιάδων μας που πρέπει να καταγραφούν πριν χαθούν μαζί με τους ανθρώπους που τις κουβαλούν μέσα τους.
Είναι τα παιδιά που πρέπει να μάθουν να αγαπούν τον τόπο τους όχι επειδή τους το είπαμε, αλλά επειδή τους δώσαμε την ευκαιρία να συμμετέχουν.
Είναι ο εθελοντισμός.
Είναι η προστασία του περιβάλλοντος.
Είναι η ανάδειξη της τοπικής ιστορίας.
Είναι η προσπάθεια να γίνει το χωριό καλύτερο.
Και πάνω απ' όλα, είναι η διεκδίκηση.
Ένας πραγματικός πολιτιστικός σύλλογος δεν μπορεί να περιμένει κάθε χρόνο μια επιχορήγηση για να κάνει μία εκδήλωση.
Πρέπει να δημιουργεί.
Να προτείνει.
Να συνεργάζεται.
Να διεκδικεί.
Να παρεμβαίνει.
Να παίρνει πρωτοβουλίες.
Να γίνεται η φωνή της τοπικής κοινωνίας.
Αυτό προσπαθούμε να κάνουμε και στον Πολιτιστικό Εξωραϊστικό Σύλλογο Στόλου και Φουντώματος «Η Ζωοδόχος Πηγή».
Δεν θέλουμε έναν σύλλογο που θα εμφανίζεται μόνο όταν έρθει η ώρα του πανηγυριού.
Θέλουμε έναν σύλλογο παρόντα όλο τον χρόνο.
Έναν σύλλογο που θα ασχολείται με τα προβλήματα του τόπου, θα αναδεικνύει τις ανάγκες του, θα προστατεύει την ιστορία του, θα κινητοποιεί τους ανθρώπους του και θα διεκδικεί λύσεις.
Γιατί το χωριό δεν χρειάζεται απλώς μία όμορφη βραδιά.
Χρειάζεται μέλλον.
Η ελληνική ύπαιθρος δεν θα σωθεί με περισσότερα πανηγύρια.
Θα σωθεί όταν οι άνθρωποί της αποφασίσουν ότι δεν θα παρακολουθούν παθητικά τα χωριά τους να ερημώνουν.
Όταν οι σύλλογοι γίνουν εργαστήρια ιδεών, εθελοντισμού, πολιτισμού, περιβαλλοντικής ευθύνης, παιδείας και τοπικής ανάπτυξης.
Όταν οι νέοι αποκτήσουν λόγο να επιστρέψουν.
Όταν οι μεγαλύτεροι νιώσουν ότι η γνώση και η ιστορία τους έχουν αξία.
Όταν ο επισκέπτης δεν έρχεται μόνο για ένα πανηγύρι, αλλά βρίσκει έναν τόπο ζωντανό, καθαρό, φιλόξενο και με ταυτότητα.
Γιατί το ζητούμενο δεν είναι να γεμίσει η πλατεία μία νύχτα.
Το ζητούμενο είναι να ζωντανεύει το χωριό 365 ημέρες τον χρόνο.
Ίσως λοιπόν ήρθε η ώρα να επαναπροσδιορίσουμε τι σημαίνει πραγματικά «Πολιτιστικός Σύλλογος».
Να περάσουμε από τη διοργάνωση εκδηλώσεων στη διαμόρφωση του μέλλοντος.
Γιατί ο πολιτισμός δεν είναι το χειροκρότημα μιας βραδιάς.
Είναι αυτό που αφήνουμε πίσω μας.
Είναι η παρακαταθήκη που παραδίδουμε στα παιδιά μας.
Είναι η ευθύνη μας απέναντι στον τόπο που μας γέννησε.
Και αυτή την ευθύνη δεν πρέπει να την αφήσουμε να χαθεί.
Παναγιώτης Τσουγκριάνης
Πολιτιστικός Εξωραϊστικός Σύλλογος Στόλου και Φουντώματος
«Η Ζωοδόχος Πηγή»