Από τη Βυτίνα στο Κιλκίς | Η Αρκαδία στην 9η Πανελλήνια Συνάντηση Μονοπατιών, εκεί όπου ξεκίνησε η ιστορία

Τον Νοέμβριο του 2017, στο Πανταζοπούλειο Πνευματικό Κέντρο της Βυτίνας, μια χούφτα άνθρωποι κάθισαν γύρω από ένα τραπέζι για να μιλήσουν για μονοπάτια. Πεζοπόροι, εθελοντές, λίγοι εκπρόσωποι υπουργείων και μερικοί καλεσμένοι από τη Γερμανία, το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο. Ήταν η 1η Πανελλήνια Συνάντηση Μονοπατιών, με οργανωτή την ΚοινΣΕπ Μαίναλον, λίγους μήνες αφότου το Menalon Trail είχε γίνει το πρώτο ελληνικό μονοπάτι με την ευρωπαϊκή πιστοποίηση Leading Quality Trails. Κανείς τότε δεν ήξερε αν η συνάντηση αυτή θα ξαναγινόταν.

Εννέα χρόνια αργότερα, η 9η Πανελλήνια Συνάντηση Μονοπατιών πραγματοποιείται από τις 9 έως τις 11 Οκτωβρίου 2026 στο Πολιτιστικό Κέντρο Πολυκάστρου του Δήμου Παιονίας, στο Κιλκίς. Τη διοργανώνει το Trace Your Eco, σε συνδιοργάνωση με την Ελληνική Ομοσπονδία Πεζοπορίας, τον Δήμο Παιονίας και το Τμήμα Τουρισμού της Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς. Στο μεταξύ ο θεσμός πέρασε από την Άνδρο, το Μέτσοβο, την Ξάνθη, την Καισαριανή, το Πήλιο, τα Χανιά και την Καστοριά. Από πρωτοβουλία μιας μικρής κοινωνικής επιχείρησης έγινε η μεγαλύτερη ετήσια συνάντηση για τα μονοπάτια και τον πεζοπορικό τουρισμό στην Ελλάδα, με φορείς από όλη τη χώρα.

Η Αρκαδία θα είναι εκεί με πολλές φωνές. Την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου, στις 18:30, στην ενότητα «Σκέψεις, προκλήσεις, εμπειρία», ο Ηλίας Σιώλης μιλά με θέμα «Μια ιστορία που αξίζει να ακουστεί: από τη Βυτίνα στο Κιλκίς». Το Σάββατο 10 Οκτωβρίου, στις 9:30, ο Γιώργος Αλεξάνδρου της ΚοινΣΕπ «Α Χώρα Νάμου» παρουσιάζει το Parnon Trail. Στις 10:00, με ζωντανή σύνδεση από την Αυστραλία, η Γεωργία Δημοπούλου, εθελόντρια της ΚοινΣΕπ Μαίναλον και πρώην συντονίστρια του Pan Trail, μιλά για τα Social Hikes Australia και για το πώς οι διαδρομές στη φύση συνδέουν ανθρώπους, ακόμη και από την άλλη άκρη του κόσμου. Το ίδιο απόγευμα ο Γιάννης Λαγός, από το Menalon Trail, συντονίζει τη συζήτηση για τη βιοποικιλότητα και τις προστατευόμενες περιοχές και μιλά στο πάνελ για τη δημιουργία και τη χρηματοδότηση δικτύων μονοπατιών.

Στο μεσημεριανό πάνελ του Σαββάτου για τον βιώσιμο πεζοπορικό τουρισμό, τον πολιτισμό, τον οινοτουρισμό και τη γαστρονομία συμμετέχει και η Δρ. Χρύσα Παγκάλου, Γενική Διευθύντρια της ΕΤΑΜ Α.Ε. και συντονίστρια του Δικτύου Τουρισμού Υπαίθρου epaithros+, με το οποίο το Δίκτυο Αρκαδικής Φιλοξενίας συνεργάζεται για την ανάδειξη της αρκαδικής υπαίθρου. Είναι η ίδια κουβέντα που θέλουμε να συνεχίσουμε και στην Αρκαδία: πώς το μονοπάτι συναντά το αμπέλι, το τραπέζι και το κατάλυμα του χωριού.

Η κουβέντα αυτή έχει ήδη επόμενο σταθμό. Το Σάββατο 28 Νοεμβρίου 2026, από τις 10:00 έως τις 15:00, το Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης στη Δημητσάνα φιλοξενεί την Ημερίδα Αρκαδικής Αγροδιατροφής και Φιλοξενίας, στο πλαίσιο των Αρκαδικών Κύκλων. Θέμα της είναι η προώθηση της τοπικής αγροδιατροφικής παραγωγής και η σύνδεση της γαστρονομίας με τη βιώσιμη φιλοξενία: πώς το προϊόν του αρκαδικού χωραφιού φτάνει στο πιάτο του επισκέπτη, και πώς ο επισκέπτης φτάνει ως το χωριό που το παράγει. Στην ημερίδα θα συμμετέχει και το epaithros+, με την Δρ. Χρύσα Παγκάλου, ώστε ό,τι συζητηθεί στο Κιλκίς να συνεχιστεί στην Αρκαδία, στο ίδιο τραπέζι με τους ανθρώπους που φιλοξενούν και παράγουν. Η είσοδος είναι ελεύθερη, με δήλωση συμμετοχής στο tastesummit.arcadiahospitalitynetwork.gr.

Η ομιλία της Παρασκευής δεν είναι παρουσίαση έργου. Θέτει ένα ερώτημα που αφορά κάθε περιοχή που χτίζει μονοπάτια, και την Αρκαδία πρώτη απ' όλες: τι γίνεται με τον τόπο που έκανε το πρώτο βήμα, όταν άλλοι προχωρούν πιο γρήγορα; Η Αρκαδία δεν έχει μόνο το Menalon Trail. Από το 2020 η ΚοινΣΕπ Μαίναλον, μαζί με την Περιφέρεια Πελοποννήσου και δεκαπέντε κοινωνικές επιχειρήσεις, έχει στήσει τα Peloponnese Trails, ένα δίκτυο χιλίων χιλιομέτρων με το Parnon Trail, το Hermes Trail, το Arcadia Trail, το Pan Trail και άλλες διαδρομές. Κι όμως, για τον περισσότερο κόσμο, και για αρκετούς από όσους δουλεύουμε στη φιλοξενία, αυτά τα εννιακόσια και πλέον χιλιόμετρα μένουν σχεδόν αόρατα.

«Η πρωτιά δεν είναι κεκτημένο», σημειώνει ο Ηλίας Σιώλης. «Ένα καθαρό, σηματοδοτημένο μονοπάτι δεν φέρνει από μόνο του ζωή σε ένα χωριό. Τη φέρνει όταν ο επισκέπτης που κοιμάται σε έναν ξενώνα ξέρει ότι έξω από την πόρτα του ξεκινά μια διαδρομή, όταν ο ιδιοκτήτης ξέρει να του τη δείξει, και όταν στο τέλος της μέρας τον περιμένει ένα τραπέζι με μέλι ελάτης, γραβιέρα από το τυροκομείο του χωριού και τραχανά. Κάθε επιπλέον βράδυ σε ένα ορεινό χωριό είναι ένα βράδυ που το χωριό ζει.»

Αυτή η σύνδεση του μονοπατιού με τη διαμονή, το τοπικό τραπέζι και την ήπια μετακίνηση, που στην Αρκαδία συνοψίζεται απλά ως «μένεις, περπατάς, γεύεσαι, ανακαλύπτεις», είναι η πρόταση που μεταφέρεται στο Κιλκίς για κοινή συζήτηση με τους ανθρώπους των μονοπατιών από όλη την Ελλάδα. Η Συνάντηση κλείνει το βράδυ του Σαββάτου με την ανακοίνωση του επόμενου τόπου που θα τη φιλοξενήσει, και την Κυριακή 11 Οκτωβρίου με πεζοπορίες στα Στενά της Τσιγγάνας, στο Decauville Trail και στη Γκόλα Τσούκα.

Η Αρκαδία μας, η Φιλοξενία μας.